Expansión cristiana i consolidación du enclavi
Desde finais du siglu X, a zona de Serra de Gata foi un territoriu inestabli: Almanzor frenó u avanci cristianu i desplazó u focu milital a u Mondego. Nu siglu XI, Fernando I de León-Galicia i Alfonso VI de León-Galicia recuperaran u territoriu, pero u control foi brevi i Coria volveu a mans musulmanas, manténdusi comu fronteira hasta sua conquista definitiva por Alfonso VII de León-Galicia en 1142.
Nu siglu XII, Fernando II de León-Galicia menciona castelus na zona, i nu XIII Alfonso IX de León-Galicia organiza i repobla u territoriu, consolidandu unha ré de fortificacións (castrus i atalayas) propias de un espaciu fronterizu.
A primeira mención clara de Salvaleón apareci ya nu siglu XIII, cuandu as crónicas de Rodrigo Jiménez de Rada i Lucas de Tui señalan que Alfonso IX pobló Salvaleón juntu con otras fortalezas i castelus, nu marcu du procesu de organización du territoriu leonés. Esti é un momentu fundamental, porque é aquí ondi u enclavi entra con claridai na documentación histórica i ondi queda integrá na ré de asentamentus fortificaus du espaciu fronterizu.
Se plantea ademais unha cuestión relevanti: nun está claru si Salvaleón foi fundá ex novo en esi momentu o si ya existía unha estructura defensiva previa. Esta hipótesis nun ha pudu sel demostrá con as fontis disponiblis, pero resulta importanti porque abri a posibilidai de interpretar u castelu nun solu comu unha creación dus siglius XII-XVIII, sinon comu un enclavi con unha posibli ocupación anteriol reutilizá i reordená en época cristiana.